8.2 Dualisme in de praktijk

De wetswijzigingen ten behoeve van dualisme laten gemeenten veel ruimte om keuzes te maken. Hoewel met dualisme ook cultuurveranderingen worden beoogd, kan iedere gemeente hier zijn eigen richting in kiezen zodat cultuur en praktijk in gemeenten in de toekomst zullen blijven variëren. Uit onderzoek blijkt dat gemeentegrootte geen directe invloed heeft op de mate van dualisme of monisme in een gemeente. Andere verschillen zijn wel gekoppeld aan de grootte van de gemeente. Kleine gemeenten kunnen zich veelal minder permitteren dan grote voor wat betreft de invulling en inzet van dualistische instrumenten, denk bijvoorbeeld aan een rekenkamer en de fractieondersteuning. Voor wat betreft burgemeesters is het hier van belang dat zij in kleinere gemeenten relatief vaak een politiek-inhoudelijke portefeuille hebben. Met een dergelijke portefeuille maakt de burgemeester nadrukkelijker deel uit van het college wat het lastiger maakt om de rollen van collegevoorzitter en raadsvoorzitter te combineren. Uiteindelijk zal iedere gemeente binnen het dualisme een werkwijze moeten vinden die past bij de wensen, ambities en beperkingen van de gemeente.